Trào ngược họng thanh quản là gì? Có nguy hiểm không?

Trào ngược họng thanh quản là một thể bệnh phổ biến ở những người bị trào ngược. Tuy nhiên, bệnh thường không có triệu chứng rõ ràng như trào ngược dạ dày thực quản nên rất khó nhận biết. Vậy, làm thế nào để nhận biết bệnh trào ngược họng thanh quản? Làm thế nào để phòng ngừa và điều trị bệnh trào ngược này hiệu quả?

Thế nào là trào ngược họng thanh quản?

Trào ngược họng thanh quản (tên tiếng anh là Laryngopharyngeal Reflux – LPR) là tình trạng dịch vị dạ dày gồm axit HCL và pepsin trào ngược lên thực quản, đi vào vùng hầu họng, thanh quản, thậm chí là đường hô hấp. Từ đó, gây kích ứng niêm mạc và gây viêm ở vùng họng và thanh quản.

Trào ngược họng thanh quản có thể xảy ra ở mọi đối tượng, đặc biệt là ở trẻ sơ sinh và các đối tượng có chế độ ăn uống – sinh hoạt thất thường, không lành mạnh, những người thừa cân, béo phì, thường xuyên căng thẳng…

Dấu hiệu của trào ngược họng thanh quản

Trào ngược họng thanh quản thường không có triệu chứng rõ ràng nên còn được gọi là trào ngược thầm lặng. Và những biểu hiện của bệnh thường không điển hình cho bệnh trào ngược nên rất dễ nhầm lẫn sang các bệnh đường hô hấp.

Tuy nhiên, bạn có thể phát hiện bệnh qua 1 số dấu hiệu sau :

Ngứa họng, vướng họng (hay còn gọi là Globus): Người bị trào ngược họng thanh quản thường có cảm giác như mắc tóc, mắc xương hay mắc dị vật.

Khó nuốt: Nếu bạn thấy khó nuốt nước bọt, khó ăn, uống thì có thể bạn bị trào ngược họng thanh quản. Bởi thanh quản bị sưng viêm, phù nề do axit dạ dày và hình thành các vết sẹo làm hẹp đường thanh quản, làm không gian vận chuyển thức ăn bị thu hẹp và khó khăn.

Hắng giọng: Do người bệnh thường có cảm giác vướng họng, ngứa họng nên thường xuyên hắng họng cho dị vật bị đẩy ra ngoài. Lâu dài, sẽ làm tổn thương dây thanh quản.

Khàn giọng vào buổi sáng: Người bị trào ngược họng thanh quản thường bị khàn giọng, hụt hơi, giọng nói yếu vào buổi sáng bởi thanh quản bị sưng viêm, phù nề, từ đó, dây thanh quản bị tổn thương sẽ làm rối loạn giọng nói.

Ho mạn tính: Ho là hiện tượng rất phổ biến của trào ngược họng thanh quản. Bởi khi axit trào lên thanh quản và vùng họng, ho sẽ là phản ứng bảo vệ của cơ thể để đẩy các tác nhân xâm nhập là dịch vị dạ dày ra ngoài. Ho do trào ngược họng thanh quản thường kéo dài vào tuần hoặc lâu hơn. Triệu chứng này rất dễ bị nhầm lẫn với các bệnh viêm đường hô hấp, dẫn đến chẩn đoán bệnh không đúng và trị bệnh không hiệu quả.

Trào ngược thường xảy ra ở bên phải vào ban ngày: Hiện tượng trào ngược xảy ra vào ban ngày khi nằm hay cúi người sau khi ăn.

Chính vì vậy, người bệnh khi bị trào ngược họng thanh quản thường ăn uống không ngon, sụt cân không rõ nguyên nhân.

Đối với trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ – đối tượng điển hình của trào ngược họng thanh quản, bệnh gây ra hiện tượng nôn trớ, khó thở, ho thường xuyên, thở khò khè.

Phân biệt trào ngược họng thanh quản và dạ dày thực quản

Trào ngược dạ dày thực quản và trào ngược họng thanh quản mặc dù đều là 2 thể bệnh của trào ngược dạ dày nhưng mỗi bệnh đều có những điểm khác nhau về triệu chứng, biến chứng và cơ quan bị ảnh hưởng.

bệnh trào ngược họng thanh quản

Hai bệnh này đều có thể gây ra những bệnh đường hô hấp và nặng nhất là ung thư. Tuy nhiên, trào ngược dạ dày thực quản xảy ra làm tổn thương thực quản và gây ra các biến chứng ở thực quản như viêm loét thực quản, hẹp thực quản, barrett thực quản… Còn trào ngược họng thanh quản làm tổn hại đến thanh quản và vùng hầu họng, gây ra các biến chứng ở họng, thanh quản như hẹp thanh quản, ung thư vùng họng và thanh quản…

Đặc biệt, triệu chứng ở 2 thể bệnh này cũng không giống nhau do tác động đến 2 cơ quan khác nhau. Ở trào ngược dạ dày thực quản, triệu chứng điển hình từ sớm là ợ hơi, ợ nóng, ợ chua, nóng rát vùng ngực… Còn ở trào ngược họng thanh quản không có biểu hiện điển hình, thường gây khàn tiếng, khó nuốt, hắng họng, vướng họng, khó nuốt…

Đặc biệt, trào ngược họng thanh quản không có biểu hiện ợ chua và nóng rát ngực như trào ngược dạ dày thực quản. Ngược lại, trào ngược dạ dày thực quản không có hiện tượng vướng họng, nghẹn họng như trào ngược họng thanh quản. Bên cạnh đó, hiện tượng trào ngược ở họng thanh quản xảy ra vào ban ngày còn trào ngược dạ dày thực quản xảy ra vào ban đêm.

>> Xem chi tiết: “Phân biệt trào ngược dạ dày thực quản và trào ngược họng thanh quản”

Trào ngược họng thanh quản có phải bệnh nguy hiểm không?

Cũng giống như trào ngược dạ dày thực quản (GERD), trào ngược họng thanh quản (LPR) nếu được phát hiện và chữa trị sớm thì có thể trị dứt điểm. Tuy nhiên, do bệnh không có các triệu chứng điển hình rõ ràng nên người bệnh chỉ phát hiện khi bệnh đã chuyển sang giai đoạn nặng.

Bệnh gây ra cảm giác khó chịu và ảnh hưởng không nhỏ đến cuộc sống và sinh hoạt của người bệnh. Nếu tình trạng kéo dài, bệnh còn có thể gây ra biến chứng nguy hiểm.

biến chứng của bệnh trào ngược họng thanh quản
Viêm thanh quản là một trong những biến chứng của trào ngược họng thanh quản

Một số biến chứng xảy ra ở người lớn như hôi miệng, gây ra sẹo hoặc loét niêm mạc thanh quản, hẹp thanh quản, áp xe hầu họng, thậm chí là ung thư hộp thanh quản và vùng họng… Ngoài ra, bệnh cũng gây ra viêm mũi xoang, viêm amidan, viêm họng…

Ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ, bệnh trào ngược họng thanh quản gây ra những biến chứng như rối loạn hô hấp, chậm phát triển, viêm thanh quản tái phát nhiều lần, thậm chí là viêm phổi – căn bệnh gây ra khoảng 4000 ca tử vong ở trẻ mỗi năm.

Điều trị và phòng ngừa trào ngược họng thanh quản

Tương tự như GERD, trào ngược họng thanh quản LPR xảy ra do cơ tâm vị suy yếu, không ngăn được dịch vị và thức ăn trào lên và do áp lực dạ dày lớn đẩy axit, pepsin, thức ăn trong dạ dày lên. Vì vậy, để điều trị bệnh, cách đơn giản nhất là cần thay đổi lối sống, thói quen ăn uống như tránh xa thuốc lá, rượu bia, nước ngọt có ga; hạn chế đồ cay nóng, có chứa nhiều axit, đồ nhiều dầu, ăn vừa đủ, không quá no hoặc đói, ăn chậm, nhai kỹ, chia thành nhiều bữa trong ngày…

Bên cạnh đó, bệnh nhân trào ngược họng thanh quản có thể được điều trị bằng Tây y bằng cách sử dụng hoặc phẫu thuật. Nếu dùng thuốc, bạn sẽ được dùng phối hợp những loại thuốc tác động vào triệu chứng như thuốc giảm tiết axit, làm rỗng dạ dày, co cơ thắt nếu cơ bị giãn…

Thêm nữa, Đông y cũng là phương pháp điều trị được người bệnh lựa chọn nhiều, nhất là những người bị bệnh trào ngược lâu năm, uống nhiều thuốc Tây không khỏi. Bởi Đông y không chỉ giúp giảm triệu chứng bệnh mà còn phục hồi chức năng của dạ dày cũng như các bộ phận khác trong cơ thể. Từ đó, kích thích các cơ quan hỗ trợ lẫn nhau để hoạt động tốt và nâng cao sức khỏe.