Phân biệt trào ngược dạ dày thực quản và trào ngược họng thanh quản

Phân biệt trào ngược dạ dày thực quản và trào ngược họng thanh quản luôn là vấn đề mà người mắc bệnh trào ngược quan tâm. Bởi đây là 2 bệnh lý phổ biến, có những triệu chứng tương đồng và có mối quan hệ liên quan đến nhau. Vì vậy, phân biệt được 2 bệnh này sẽ giúp người bệnh được chẩn đoán và điều trị chính xác nhất, giúp nâng cao khả năng hồi phục và trị dứt điểm bệnh.

Mối quan hệ giữa trào ngược dạ dày thực quản và trào ngược họng thanh quản

phân biệt trào ngược dạ dày thực quản và trào ngược họng thanh quản

Trào ngược dạ dày thực quản (GERD) và trào ngược họng thanh quản (LPR) có mối liên quan chặt chẽ với nhau vì đều là 2 thể bệnh trào ngược xảy ra do dịch dạ dày bị đẩy lên, thoát ra ngoài cơ thắt thực quản dưới. Khi dịch vị dạ dày trào ngược lên đến thực quản và đọng lại tại đây sẽ gây kích ứng thực quản, đây là hiện tượng trào ngược dạ dày thực quản.

Trong nhiều trường hợp, dịch dạ dày có thể di chuyển xa hơn, đi qua thực quản, đến vùng hầu họng, vào thanh quản và gây tổn thương thanh quản, lúc này trào ngược họng thanh quản xảy ra.

Điểm giống nhau giữa trào ngược thực quản và trào ngược thanh quản

Vì đều là bệnh đường tiêu hóa do trào ngược axit dạ dày nên 2 thể bệnh này có nhiều điểm tương đồng với nhau từ nguyên nhân gây bệnh đến cách điều trị, thậm chí là triệu chứng bệnh.

2 bệnh đều xảy ra do sự suy yếu của cơ thắt thực quản dưới làm cho hoạt động đóng mở bất thường, dịch vị dễ dàng bị đẩy lên. Bên cạnh đó, trào ngược còn xảy ra do áp lực lớn trong khoang dạ dày. Thức ăn chậm tiêu ứ đọng trong dạ dày cùng với lượng khí sinh ra trong quá trình tiêu hóa sẽ gây áp lực lớn, làm trương lực của cơ thắt thực quản bị giảm, dễ bị bật mở, gây ra trào ngược.

Thêm nữa, cả 2 bệnh đều có những biểu hiện điển hình của bệnh lý dạ dày nói chung như ợ, đầy hơi, khó tiêu, khó thở, trào ngược thường xuyên. GERD và LPR cũng gây ra biến chứng ở đường hô hấp, đó là các bệnh đường hô hấp.

Bên cạnh đó, 2 hình thức trào ngược thực quản và trào ngược thanh quản đều có phương pháp điều trị tương tự nhau. Với trường hợp mức độ bệnh nhẹ và ít nghiêm trọng, bệnh nhân thường được khuyến nghị thay đổi chế độ ăn uống và sinh hoạt, hạn chế một số thực phẩm gây triệu chứng trào ngược như đồ ăn nhiều dầu mỡ, đồ chua, cay, nhiều axit…. Ngoài ra, bệnh nhân có thể sử dụng thuốc theo hướng dẫn của bác sĩ hoặc được chỉ định phẫu thuật tùy từng trường hợp cụ thể.

Phân biệt trào ngược dạ dày thực quản và trào ngược họng thanh quản

Chính vì trào ngược dạ dày thực quản và trào ngược họng thanh quản có nhiều điểm giống nhau nên làm sao để phân biệt được 2 bệnh lý này luôn được người bệnh quan tâm.

phân biệt trào ngược dạ dày thực quản và trào ngược họng thanh quản

Về cơ quan tổn thương

2 thể bệnh này không giống nhau ở cơ quan bị tổn thương. Ở trào ngược dạ dày thực quản, cơ quan bị tổn thương là thực quản. Còn ở trào ngược họng thanh quản, cơ quan chịu tổn hại là niêm mạc thanh quản, hộp thanh quản, phổi, từ đó, ảnh hưởng đến đường hô hấp.

Về triệu chứng bệnh

Mặc dù có những biểu hiện bệnh khá tương đồng nhưng trào ngược thực quản và thanh quản vẫn có những dấu hiệu khác để phân biệt. Trào ngược dạ dày thực quản thường có những triệu chứng như ợ nóng, ợ chua, buồn nôn, nôn ói, ho khan, nóng rát ngực, trào ngược bên phải về ban đêm.

Trào ngược họng thanh quản có thể nhận biết qua những triệu chứng như khàn tiếng, khó phát âm, nóng rát họng, hắng họng liên tục, nghẹn cổ, khó nuốt, thường xảy ra trào ngược bên phải vào ban ngày, có thể còn ho kéo dài dẫn đến viêm họng mạn, viêm xoang.

Trào ngược họng thanh quản rất dễ bị nhầm lẫn với các bệnh đường hô hấp vì có tình trạng ho, ngứa rát cổ họng. Tuy nhiên, người bệnh có thể phân biệt ho do trào ngược và ho thông thường thông qua 1 số biểu hiện đi kèm như ợ hơi, ợ chua, đầy bụng, khó tiêu.

Về đối tượng mắc bệnh

Bên cạnh đó, 2 thể bệnh này cũng khác nhau ở đối tượng mắc bệnh. Mặc dù đều có thể xảy ra ở tất cả mọi lứa tuổi, nhưng trào ngược họng thanh quản còn xảy ra phổ biến ở trẻ sơ sinh do cơ vòng thực quản chưa hoàn thiện, dạ dày còn bé và chưa phát triển.

Còn trào ngược dạ dày thực quản hay xảy ra ở những người bị béo phì, hay hút thuốc lá, hàm lượng canxi trong máu cao, đặc biệt là ở bà bầu. Bà bầu thường bị trào ngược thực quản do nội tiết tố thay đổi, có những hormone làm giãn cơ vòng thực quản được tăng tiết, đồng thời, do thai nhi phát triển, lớn dần lên gây chèn ép dạ dày.

Về biến chứng

Một yếu tố nữa để phân biệt trào ngược dạ dày thực quản và trào ngược họng thanh quản là biến chứng kéo theo. Ở GERD, thực quản là cơ quan bị gây hại nên các biến chứng cũng sẽ xảy ra ở thực quản. Các biến chứng đó là hẹp thực quản, viêm thực quản, barrett thực quản, nặng nhất là ung thư thực quản.

Trào ngược họng thanh quản LPR gây kích ứng, tổn thương và phù nề cổ họng, thanh quản, hình thành các vết sẹo làm hẹp thanh quản, gây khó nuốt. Tình trạng trào ngược kéo dài sẽ ảnh hưởng tới phổi, gây viêm phổi tái phát liên tục, nguy hiểm nhất là gây ra ung thư vùng họng, ung thư thanh quản.